Mide nöroendokrin neoplazilerinde gland benzeri yapılar görüldüğünde ilk akla gelen olasılıklardan biri mikst nöroendokrin–non-nöroendokrin neoplazidir (MiNEN). Ancak glandüler görünüm, her zaman ayrı bir adenokarsinom komponentinin bulunduğu anlamına gelmez.
29 Ekim PubMed listesinde yer alan bir olgu bildirimi, bu ayrımın önemini hatırlatıyor. İlk değerlendirmede mikst tümör düşünülen lezyon, ayrıntılı inceleme sonucunda glandüler yapılanma içeren mide NET G3 olarak sınıflandırılmış.
1. Gland mı görüyoruz, ikinci bir tümör komponenti mi?
MiNEN tanısı için yalnızca tübüler veya gland benzeri yapılar yeterli değildir. Nöroendokrin ve non-nöroendokrin bileşenlerin gerçekten farklı tümör komponentlerini temsil ettiğinin gösterilmesi gerekir.
Bu nedenle glandüler alanların çevresindeki hücrelere bakılmalıdır:
- Gland benzeri yapılar ile solid alanlar arasında belirgin morfolojik farklılık var mı?
- Tümörde genel olarak organoid nöroendokrin mimari korunuyor mu?
- Ayrı bir adenokarsinom morfolojisi tanımlanabiliyor mu?
Metastaz, lenfovasküler invazyon veya glandüler görünüm tek başına MiNEN kanıtı değildir.
2. Ki-67 bize neyi söyler?
Ki-67, nöroendokrin tümörün proliferasyon derecesini belirlemeye yardımcıdır; ancak diferansiyasyon tipini tek başına belirlemez.
İncelenen olguda Ki-67 yaklaşık %21 olarak bildirilmiş. Bu değer G3 aralığında olsa da tümörün iyi diferansiye morfolojisi korunmuştu.
Buradaki temel ayrım şudur:
NET G3 ile nöroendokrin karsinom (NEC) aynı tanı değildir.
Derecelendirme için proliferasyon, sınıflandırma için ise öncelikle hücresel diferansiyasyon ve mimari dikkate alınmalıdır.
3. İmmünohistokimya nasıl kullanılmalı?
Nöroendokrin belirteçlerdeki ekspresyon ve somatostatin reseptör 2 (SSTR2) pozitifliği, uygun morfolojik bağlamda NET tanısını destekleyebilir.
Ki-67 ile proliferasyon değerlendirilirken RB1 gibi yardımcı belirteçler de ayırıcı tanı kapsamında incelenebilir.
Ancak hiçbir boyanın tek başına MiNEN tanısını doğrulamadığı unutulmamalıdır. Özellikle glandüler alanların gerçekten farklı bir komponent oluşturup oluşturmadığı, morfoloji ve immünfenotip birlikte değerlendirilerek belirlenmelidir.
4. Küçük biyopsi ve sitolojide dikkat
İğne aspirasyonu veya küçük biyopsi, tümörün yalnızca belirli bir alanını temsil edebilir. Böyle bir örnekte ikinci komponentin yokluğu kesin olarak gösterilemeyebilir.
Glandüler yapılar içeren nöroendokrin bir tümörde, örnek sınırlıysa kesin mikst tümör tanısı vermek yerine mevcut morfolojik ve immünohistokimyasal bulguların tanımlanması daha güvenlidir.
Pratik sonuç
Mide tümöründe glandüler yapılanma görüldüğünde karar sırası şöyle olmalıdır:
- Önce nöroendokrin diferansiyasyonun morfolojik niteliğini belirle.
- Ki-67 ile derecelendir; yüksek proliferasyonu otomatik olarak NEC kabul etme.
- Glandüler alanların ayrı bir non-nöroendokrin komponent oluşturup oluşturmadığını araştır.
- Örnek yetersizse tanısal sınırlılığı rapora yansıt.
MiNEN tanısında belirleyici olan glandın varlığı değil, gerçek ve ayrı tümör komponentlerinin gösterilmesidir.
Kaynak
- Mide NET G3 ile MiNEN ayrımını ele alan olgu bildirimi. Journal of Nippon Medical School, 2026.
- PMID: 41242723
- PubMed
- DOI
Not: Makale 29 Ekim 2026 tarihli dergi sayısında yer almakla birlikte ilk kez 17 Kasım 2025'te çevrim içi yayımlanmıştır. Tek olguya dayanan bulgular, bağımsız olarak doğrulanmış bir tanı algoritması olarak değerlendirilmemelidir.